Leagan furasta le priontáilLeagan furasta le priontáil

An Bille um Pleanáil agus Bainistíocht Forbartha Mara

Réamhrá

Is forbairt é an Bille um Pleanáil agus Bainistíocht Forbartha Mara (PBFM) ar an mBille um Limistéar Muirí agus Imeall Trá (Leasú). De bhun comhairle dlí a fuarthas ón Ard-Aighne, tá cur chuige níos cuimsithí agus níos iomlánaíche á ghlacadh i dtaobh bainistíocht forbartha agus gníomhaíochtaí sa limistéar mara.

Féachann an Bille le córas nua pleanála mara a bhunú faoin dlí, córas a bhfuil Ráiteas Pleanála Mara reachtúil mar bhonn taca leis agus é faoi threoir ag an gCreat Náisiúnta Pleanála Mara. Is éard atá sa chóras seo ná córas bainistíochta forbartha a shíneann ón líne bharr láin go teorainn fhorimeallach scairbh ilchríochach an Stáit, á riar ag an mBord Pleanála agus ag na húdaráis áitiúla chósta. Cuirfear an córas nua seo in ionad córais reatha toilithe forbartha agus Stáit agus déanfar socruithe a chuíchóiriú bunaithe ar phrionsabal toilithe aonair i.e. toiliú aonair stáit (Toiliú Limistéir Mhuirí) chun áitiú an Limistéir Mhuirí a chumasú agus toiliú aonair forbartha (cead pleanála), le measúnacht timpeallachta aonair.

Is é an tAire Cumarsáide, Gníomhaithe ar son na hAeráide agus Comhshaoil (ACGAC) a cheadóidh Toilithe Limistéir Mhuirí (TLM) do chineálacha forbartha a thagann faoina shainchúram beartais e.g. Fuinneamh In-athnuaite amach ón gCósta. Is é an tAire Tithíochta, Pleanála agus Rialtais Áitiúil a cheadóidh Toilithe Limistéir Mhuirí do gach cineál eile forbartha. Is é an t-údarás áitiúil iomchuí a bheidh freagrach i gcoitinne as toiliú forbartha do limistéir chósta, laistigh de limistéar cois cósta nua-ainmnithe. Déanfaidh údaráis áitiúla chósta mionghníomhaíochtaí a rialáil laistigh den limistéar nua seo chomh maith, ar nós rásaíocht capall ar an trá, gan aon ghá le toiliú Stáit. Beidh an Bord Pleanála freagrach as cineálacha áirithe forbartha laistigh den Limistéar Muirí ina iomláine agus as forbairt i gcoitinne lasmuigh den limistéar cois cósta.

Maidir leis an bhforbairt agus na gníomhaíochtaí sin arb é an tAire Talmhaíochta, Bia agus Mara an tAire iomchuí ina dtaobh faoin Acht Imeall Trágha, go dtí go dtugtar isteach an Creat Náisiúnta Pleanála Mara leanfar de bheith á rialú faoin Acht Imeall Trágha agus iad eisiata dá réir sin ó raon feidhme na gcóras nua toilithe faoin mBille seo. Áirítear gníomhaíochtaí agus forbairt den chineál seo faoi raon feidhme an Chreata Náisiúnta Pleanála Mara.

Tuilleadh eolais i dtaobh na bhfeidhmeanna

Céard iad príomhfhorálacha an Bhille?

Faoi láthair, cuimsítear sa scéim ghinearálta 121 cheannteideal i 7 gcuid:

  • Cuid 1: Réamhráiteach agus Ginearálta
  • Cuid 2: Mínithe agus Léiriú
  • Cuid 3: Réamhphleanáil
  • Cuid 4: Toiliú Limistéir Mhuirí
  • Cuid 5: Bainistíocht Forbartha
  • Cuid 6: Forfheidhmiú
  • Cuid 7: Leasuithe ar reachtaíocht eile
     

Forléargas gairid agus míniú ar na codanna éagsúla

 

Cad é mar a fheidhmeoidh an córas nua?

Déanfar an comhthéacs spásúil agus beartais a shocrú faoi réir an Chreata Náisiúnta Pleanála Mara (CNPM), lena n-áirítear gnéithe amhail an Ráiteas Beartais maidir le Pleanáil Mara, an Plean Spásúil Mara, treoirlínte bainistíochta forbartha agus ardán coiteann sonraí spásúla lena gcuirfear faisnéis cothrom le dáta ar fáil, chomh maith le léirithe spásúla ar iarratais agus ar thoilithe ceadaithe. Tuilleadh eolais faoin CNPM .

Beidh de cheangal ar fhorbróirí ionchasacha iarratas ar leas pleanála a chur chuig Aire iomchuí. Tríd an bpróiseas seo, déantar measúnú ar chumas an fhorbróra an tionscadal a chur i gcrích agus tá sé i gceist go bhfeidhmeodh sé mar thairseach don phróiseas pleanála, seachas mar thoiliú forbartha.

Sa chás go gceadaítear leas pleanála, is féidir le forbróirí ionchasacha cur isteach ar thoiliú forbartha agus an toiliú sin a fháil tríd an gcóras ceada pleanála laistigh de thréimhse shonraithe.

Má cheadaítear cead pleanála, is féidir le forbróirí ionchasacha cur isteach ansin ar Thoiliú Limistéir Mhuirí, toiliú a phléann le téarmaí airgeadais agus le hábhair agus oibleagáidí áirithe a bhaineann le conarthaí. Ní féidir aon athrú ábhartha a dhéanamh ar thogra ar leith tríd an bpróiseas seo agus caithfear athruithe den chineál sin a mheas laistigh den chóras ceada pleanála.

Conas a dhéanfar forbairt Fuinnimh In-athnuaite amach ón gCósta a bhainistiú faoin gcóras nua?

Don chóras Fuinnimh In-athnuaite amach ón gCósta (ORE) amach anseo, tugann an PBFM solúbthacht le gur féidir idir chur chuige láraithe agus chur chuige dhíláraithe a ghlacadh maidir le forbairt tionscadal fuinnimh in-athnuaite amach ón gcósta. Is roghanna indéanta iad an dá mhúnla seo chun ORE a fhorbairt in Éirinn agus tá sé fíor-thábhachtach go bhforáiltear leis an mBille PBFM gur féidir leis an ACGAC glacadh le hiarratais ar Thoilithe Limistéir Mhuirí agus iad a cheadú faoin dá mhúnla.

Leanann an cur chuige díláraithe go dlúth an próiseas ginearálta a leagtar amach sa PBFM, agus na gnéithe seo curtha leis (1) aithint Criosanna Straitéiseacha Limistéir Mhuirí le haghaidh forbairt ORE, de réir an Chreata Náisiúnta Pleanála Muirí (CNPM), roimh chéim an leasa pleanála agus (2) próiseas iomaíoch le tacaíocht fóirdheontais a shocrú roimh cheadú Toilithe Limistéir Mhuirí.

Faoin gcóras láraithe, déanfar criosanna a aithint chomh maith le haghaidh forbairt ORE, ach d’fhéadfadh an ACGAC eintiteas a ainmniú le tabhairt faoi fhorbairt eangaí. D’fhéadfadh go n-áireofaí san fhorbairt seo laithreán a roghnú agus ceadanna riachtanacha a fháil i dtaca leis an nascadh eangaí, le forbairt bhreise ORE ag forbróirí tríú páirtí a éascú.

Faoin dá mhúnla, tá sé i gceist go mbunóidh an ACGAC próiseas iomaíoch maidir le deonadh tacaíochta airgeadais le haghaidh tionscadal fuinnimh in-athnuaite amach ón gcósta, faoi Alt 39 (2)(b) den Acht um Rialáil Leictreachais. Tarlaíonn an próiseas iomaíoch seo roimh bhronnadh Toilithe Limistéir Mhuirí ag an ACGAC.

Táthar ag súil le Cinneadh Rialtais i R2, 2020, maidir leis an gcreat eangaí eischósta agus ina dhiaidh sin le cinneadh an Rialtóra maidir leis an gCreat Rialála i R3/R4, 2020. Leis an dá chinneadh sin agus glacadh an Phlean Spásúil Mara, tabharfar an comhthéacs beartais a shocróidh cé acu an múnla eangaí láraithe nó díláraithe a chuirfear i bhfeidhm in Éirinn le haghaidh ORE. D’ainneoin sin, ag cur san áireamh éagsúlacht na limistéar mara (Muir Éireann, an Mhuir Cheilteach, an tAigéan Atlantach) agus na spreagthaí beartais maidir le forbairt ORE in Éirinn, tá sé tábhachtach go ligfear don chóras é féin a chur in oiriúint agus bogadh idir an dá mhúnla, de réir mar a dhéantar beartas a fhorbairt agus ar mhaithe le spriocanna aeráide agus RES-E a bhaint amach.

Déan teagmháil linn ag ORE@dccae.gov.ie le tuilleadh eolais a fháil maidir leis an gcóras ORE atá beartaithe.

Conas atá an Bille á fhorbairt?

Is é an tAire Tithíochta, Pleanála agus Rialtais Áitiúil atá i gceannas ar fhorbairt an Bhille, faoi choimirce an Ghrúpa Stiúrtha Reachtaíochta Mara agus i gcomhar le réimse Ranna agus Gníomhaireachtaí eile. Tá an tAire Cumarsáide, Gníomhaithe ar son na hAeráide agus Comhshaoil i gceannas ar fhorbairt na bhforálacha a bhaineann go sonrach le Fuinneamh In-athnuaite amach ón gCósta

Cá sheasaimid anois agus céard é an chéad chéim eile?

  • D’fhaomh an Rialtas ullmhú na Scéime athbhreithnithe i Mí an Mhárta, 2019.
  • Tá an Roinn Tithíochta, Pleanála agus Rialtais Áitiúil, i gcomhar leis an Roinn Cumarsáide, Gníomhaithe ar son na hAeráide & Comhshaoil agus páirtithe leasmhara mara eile tar éis Scéim Ghinearálta a fhorbairt, ag leagan amach paraiméadair agus forálacha an chórais nua.  
  • I Mí Iúil 2019, d’fhaomh an Rialtas dréachtú théacs dlí an Bhille, bunaithe ar an bhforbairt go dtí sin. Cé go dteastaíonn tuilleadh forbartha i réimsí áirithe, tá príomhchorp na scéime forbartha go leor chun gur féidir tús a chur leis an bpróiseas dréachtaithe. 
  • Tá sé i gceist go gcríochnófar an fhorbairt beartais sin faoi dheireadh Mhí Mheán Fómhair agus leagan deiridh den scéim le bheith curtha le chéile faoin am sin. 
  • Agus an scéim curtha i  gcrích, tá sé i gceist tabhairt faoi phróiseas foirmiúil rannpháirtíochta leis an bpobal agus le páirtithe leasmhara, chun faisnéis a fháil a chuideoidh le dréachtú an téacs dlí.
  • Tabharfar faoi ghrinnscrúdú réamhreachtaigh an Bhille athbhreithnithe chomh maith.
  • Tá an Plean Gníomhaithe ar son na hAeráide chun Dul i nGleic leis an gCliseadh Aeráide tar éis spriocdháta R4, 2019, a leagan síos d’fhoilsiú an Bhille um Pleanáil agus Bainistíocht Forbartha Mara.

Tuilleadh Eolais

Catagóra 
Fo-Ábhar